Τα «βελούδινα» νύχια μιας παλιάς καλής φιλίας.

Τα «βελούδινα» νύχια μιας παλιάς καλής φιλίας

--Είναι ένα ιδιαίτερο σημάδι φιλίας όταν οι άνθρωποι ξέρουν ότι μπορούν να σε πειράξουν και ότι, ακόμη κι όταν υπάρχει μια μικρή «τσιμπιά» στα λόγια τους, κατά βάθος σου αρέσει.

---Σου στέλνουν με email μια φωτογραφία της Τασσώς Καββαδία όταν έχεις εκνευριστεί με μια καθηγήτρια , μετρούν κρυφά πόσες φορές χρησιμοποιείς μια συγκεκριμένη λέξη και σε συγχαίρουν ύστερα από μία ώρα επειδή είπες τη λέξη «λοιπόν» μόνο 23 φορές , τους αρέσει να σου κάνουν πονηρές υπενθυμίσεις για παλιές ανοησίες, δεν σε αφήνουν να ξεχάσεις εκείνο το καλοκαίρι που ορκιζόσασταν στην αυλή του σχολείου πως εσύ θα γίνεις Γκαλίνα Ουλάνοβα κι εκείνη Μαργκότ Φοντέιν (άσχετα αν αφήσατε το μπαλέτο και κατέληξες εσύ, αργά, δημοσιογράφος κι εκείνη, σύντομα... in the sky with diamonds).

---Στην καλύτερη μορφή του λοιπόν, το πείραγμα επιτρέπει να τεθούν πραγματικά δύσκολα ζητήματα μέσα σε μια ατμόσφαιρα στοργής.

---Το κρίσιμο υπόβαθρο είναι ότι ο φίλος που σε πειράζει , αν και γνωρίζει όλες αυτές τις πλευρές σου εδώ και χρόνια, εντούτοις έχει παραμείνει δίπλα σου. Μπορεί να ακούγεται σαν κάτι ασήμαντο: ξέρει τα ελαττώματά μου και παρ’ όλα αυτά με συμπαθεί. Στην πραγματικότητα όμως είναι κάτι υπέροχο και πολύ σπάνιο.

---Πολύ συχνά μια χρήσιμη επισήμανση που μας κάνει ένας φίλος, φτάνει σε εμάς ως κριτική, ως δυσάρεστη αλήθεια . Νιώθουμε ότι αποτελεί μέρος της «κατηγορίας» που στρέφεται εναντίον μας και είναι ένας λόγος για τον οποίο, αν είναι δυνατόν, να μπορέσουμε να την αποκλείσουμε από το μυαλό μας ή να στρέψουμε τη δική μας απογοήτευση για τον εαυτό μας εναντίον του ανθρώπου που μας την υπενθυμίζει.

---Είναι ένα βασικό πρόβλημα της ζωής: απορρίπτουμε δύσκολη αλλά σημαντική γνώση επειδή έρχεται τυλιγμένη με τον λάθος τρόπο. Ο παλιός καλός φίλος όμως καλύπτει τη διορατικότητά του με καλοσύνη και χιούμορ, κι έτσι μπορεί να καταφέρουμε να αναγνωρίσουμε - με τη μορφή πειράγματος - πράγματα που παλαιότερα είχαμε απορρίψει άγρια όταν νιώθαμε περιφρόνηση ή απογοήτευση στον τρόπο που μας τα έλεγαν.

----Το πείραγμα λειτουργεί επειδή ο παλιός καλός φίλος ξέρει ότι δεν πρόκειται να διαλυθείς. Θα μπορούσε να σε πληγώσει. Ξέρει πώς να σε στενοχωρήσει βαθιά και φροντίζει συνειδητά να μην το κάνει. Δεν σε κατηγορεί ωμά ότι φέρθηκες απαίσια σε έναν πρώην σύντροφο (αν και τώρα αναγνωρίζεις ότι όντως αυτό είναι αλήθεια) ή ότι τα έκανες θάλασσα στη διαχείριση των οικονομικών σου (κάτι που δεν ξεχνάς ποτέ).

---Όταν οι φίλοι γνωρίζονται καλά και υπάρχει αγάπη μεταξύ τους, μπορούν να πειράζουν ο ένας τον άλλον για τις συνήθειες, τις αδυναμίες ή τις παλιές τους ιστορίες. Αυτό το πείραγμα δεν γίνεται για να πληγώσει, αλλά για να θυμίσει - με χιούμορ και καλοσύνη - κάποια αλήθεια για τον χαρακτήρα μας. Έτσι, μέσα από το γέλιο, μπορούμε να δεχτούμε πράγματα για τον εαυτό μας που αλλιώς θα μας φαίνονταν σαν σκληρή κριτική.

---Οι παλιοί φίλοι ξέρουν τα ελαττώματά μας, αλλά παρ’ όλα αυτά συνεχίζουν να μας αγαπούν. Γι’ αυτό το πείραγμα ανάμεσά τους είναι σημάδι βαθιάς και αληθινής φιλίας... τα «νύχια» του παλιού καλού φίλου είναι πάντα βελούδινα!

Καλή σας ανάγνωση

Με εκτίμηση

Νανά Τσούμα

Δημοσιεύτηκε στο PsychCenter Ink

 

Σήμερα ήταν η καθολική εορτή του Αγίου Ιωσήφ της Εμφανίσεως προστάτη των οικογενειών και εόρταζε το σχολείο μας.

 Σήμερα ήταν η καθολική εορτή του Αγίου Ιωσήφ της Εμφανίσεως προστάτη των οικογενειών και εόρταζε το σχολείο μας.

-Οι Αδελφές του Αγίου Ιωσήφ της Εμφανίσεως (Soeurs de St Joseph de l'Apparition) είναι ένα καθολικό γυναικείο μοναχικό τάγμα, ιδρυθέν το 1832 από την Αγία Αιμιλία ντε Βιαλάρ στη Γαλλία, με αποστολή την εκπαίδευση, τη νοσηλεία και φιλανθρωπικά έργα.

-Στην Ελλάδα είναι γνωστές για τα ελληνογαλλικά σχολεία Saint Joseph (Πεύκη, Βόλος).

--Ίδρυση: 1832 στη Γαλλία από την Αγία Αιμιλία ντε Βιαλάρ (Emilie de Vialar).

--Πνευματικότητα: Αφιερωμένο στον Άγιο Ιωσήφ, με έμφαση στην ενσάρκωση του Θεού μέσω της έμπρακτης αγάπης και της φροντίδας των φτωχών και ασθενών.

--Εκπαιδευτική Δράση: Τα σχολεία «Saint Joseph» και «Jeanne d'Arc» (Πειραιάς) αποτελούν κορυφαία εκπαιδευτικά ιδρύματα με ιστορία από τον 19ο αιώνα.

--Παρουσία στην Ελλάδα/Κύπρο: Οι αδελφές έφτασαν στην περιοχή από τα μέσα του 19ου αιώνα (π.χ. Λάρνακα 1844, Πειραιάς 1859).

--Εορτασμός: Η καθολική Εκκλησία τιμά τον Άγιο Ιωσήφ, προστάτη των οικογενειών, στις 19 Μαρτίου, ενώ η μνήμη της Αγίας Αιμιλίας τιμάται στις 17 Ιουνίου.

--Το τάγμα συνεχίζει το έργο του με έμφαση στην ανθρωπιστική παιδεία και την κοινωνική προσφορά.

Μητέρες και κόρες: η μερικές φορές δύσκολη σχέση τους

Arthur Hughes, Η κυρία Norman Hill και τα παιδιά της
1897  Μουσείο του Bruce Castle.

 Μητέρες και κόρες: η μερικές φορές δύσκολη σχέση τους

Ας το θέσουμε πιο συγκεκριμένα: υπάρχουν μητέρες που στο βάθος  της καρδιάς τους κρύβουν προβλήματα γύρω από πτυχές που αφορούν στην ευημερία των κοριτσιών  τους; Ναι, υπάρχουν γυναίκες που έχουν φέρει μικρά κορίτσια στον κόσμο  και σε κάποιο επίπεδο δεν θέλουν απόλυτα να ευδοκιμήσουν - τουλάχιστον όχι με κανέναν απλό ή εύκολο τρόπο.

Δεν θα ήθελαν ποτέ – φυσικά – να τους κάνουν κακό, δεν μιλάμε για κανενός είδους απροκάλυπτη σκληρότητα, απλώς τους είναι δύσκολη  η ιδέα της πλήρους άνθησης των κοριτσιών τους  και αυτό συμβαίνει για έναν λόγο τόσο απλό όσο και τελικά οδυνηρό και λογικό:  γιατί  πολύ πριν γίνουν μητέρες, ήταν κόρες, σύντροφοι, επαγγελματίες – άνθρωποι που διαμορφώθηκαν από φιλοδοξίες, απογοητεύσεις και προσωπικές επιθυμίες και  αναγκάστηκαν  να παίξουν  έναν υποτιμημένο  ρόλο,  να καταλάβουν έναν  περιορισμένο χώρο στον κόσμο, να μη λάβουν  την προσοχή που τους άξιζε και να μη μπορέσουν να δείξουν  ποιες  πραγματικά ήταν.

Ως αποτέλεσμα, αυτές οι μητέρες θα ήθελαν πολύ,  αλλά και δεν μπορούν να ανεχθούν εντελώς, ότι μια κόρη τους θα μπορούσε να ζήσει χωρίς τριβές, να είναι σε θέση να εξερευνά τις επιθυμίες της  χωρίς τιμωρία ή να τραβήξει   την προσοχή των άλλων με το μυαλό της ή ακόμη να δηλώνει την άποψή της χωρίς σεβασμό.

Τίποτα λοιπόν από αυτά δεν μπορεί να συζητηθεί ούτε  καν να σκεφτεί κανείς, αλλά είναι σχεδόν αδύνατο να εξηγήσουμε διαφορετικά αυτήν την συμπεριφορά, αυτήν αδιάκοπη γρατζουνιά, τις επιπλήξεις, την ηθικολογία και την εύρεση ανύπαρκτων σφαλμάτων της μητέρας προς την κόρη.

«Πόσο περίπλοκο είναι να κρατάω κατά νου αυτή την ιδέα που μου ακούγεται αδύνατη: ότι η δική μου μάνα  μπορεί να μην ήθελε εντελώς το καλύτερο για μένα επειδή ένας αδίστακτος κόσμος δεν ήθελε εντελώς το καλύτερο για εκείνη. Κι όμως, αν τυχαίνει να είναι η αλήθεια, τι ανακούφιση τουλάχιστον θα μπορώ να νιώσω  ώστε να την εξερευνήσω χωρίς να φοβάμαι και να μπορώ, επιτέλους, να αποδώσω- μετά από χρόνια ολόκληρα ωμής σύγκρουσης μαζί της -τη δικαιοσύνη μιας εξήγησης, μιας εξήγησης ότι αυτό δεν είναι έλλειψη μητρικής φροντίδας αλλά  κάτι πολύ βαθύτερο που μου προκαλεί αμέσως  οίκτο όσο και  λύπη ή θυμό».

Πόσο ευτυχισμένος πρέπει να είναι κανείς, μάλιστα πόσο γενναίος, για να κάνει αυτό το πραγματικά γενναιόδωρο πράγμα (που ακούγεται πάντα εύκολο): να επιτρέψει σε ένα παιδί να είναι πιο ευτυχισμένο από ό,τι ήταν ο ίδιος, να του επιτρέψει - πραγματικά - να έχει μια καλύτερη ζωή.

Ένα δώρο στο οποίο μπορούμε να επιστρέψουμε, για τον εαυτό μας και τις μητέρες μας, είναι να θυμόμαστε ότι είναι και γονείς και άτομα εξίσου άξια υπομονής, ενσυναίσθησης και κατανόησης.

Καλή σας ανάγνωση😊

Με εκτίμηση

Νανά Τσούμα

Δημοσιεύτηκε στο PschyCenter Ink

Tο μοναδικό πορτραίτο του Ιωσήφ Λεκανίδη

 Συμπληρωματικά στο οφειλόμενο αφιέρωμα στον Ιωσήφ Γ. Λεκανίδη, κορυφαίο πρωταγωνιστή των γεγονότων στην Κρήτη στα τέλη του 19ου αιώνα και στο ξεκίνημα του 20ου, παππού και προπάππου μας, η πρόσφατη ενημέρωση που λάβαμε από το Εθνικό Ιδρυμα Ερευνών και Μελετών "Ελευθέριος Βενιζέλος".

Στον χώρο της εκδήλωσης για την παρουσίαση της έκδοσης «Ημερολόγιον απελευθερωτικής επαναστάσεως Κρήτης» του Ιωσήφ Λεκανίδη στο Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή, εκτέθηκε το μοναδικό πορτραίτο του Ιωσήφ Λεκανίδη, έργο του μεγάλου Χανιώτη ζωγράφου Δημήτρη Κοκότση, το οποίο δώρισε πρόσφατα στο Ίδρυμα η εγγονή του Λεκανίδη, Δέσποινα Αρετάκη-Τζαφάλια.

Να τα λέμε όλα!

Με εκτίμηση

Νανά Τσούμα

Mια πιο τρυφερή και θαρραλέα πορεία προς το «παρακάτω»

 Mια πιο τρυφερή και θαρραλέα πορεία προς το «παρακάτω»

--Εχουμε μια τάση να είμαστε επιεικείς και συμπονετικοί με τους ανθρώπους που δεν μπορούν να ξεπεράσουν κάποιον. Ακούγεται Ρομαντικό, έστω κι αν είναι κάπως θλιβερό. Η σχέση τους να έχει τελειώσει πριν καιρό, όμως οι σκέψεις του πρώην να παραμένουν πιστές σε κάθε λεπτομέρεια της ιστορίας. Ίσως να έχει μετακομίσει σε άλλη χώρα, ίσως να έχει παντρευτεί κάποιον άλλον, ίσως να έχει πεθάνει. Κι όμως, το ερώτημα πώς να ξεπεράσει κανείς κάποιον συνεχίζει να στοιχειώνει σιωπηλά εκείνον που έμεινε πίσω.

--Η πιο διάσημη φανταστική ερωτική ιστορία του 18ου αιώνα, το “Τα Πάθη του Νεαρού Βέρθερο” του Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκαίτε, αποτελεί μια βαθιά ευσπλαχνική μελέτη αυτού του είδους ρομαντικής προσκόλλησης. Ο ήρωας, ο Βέρθερος, ένας παθιασμένος νεαρός φοιτητής, ερωτεύεται παράφορα μια γοητευτική και όμορφη γυναίκα, τη Σαρλόττα. Εκείνη τον συμπαθεί, αλλά δεν τον αγαπά – εν μέρει επειδή είναι παντρεμένη με άλλον. Υπάρχουν πολλές άλλες αξιόλογες γυναίκες, ελεύθερες, ελκυστικές και πρόθυμες να ενδιαφερθούν για τον Βέρθερο. Εκείνος όμως δεν έχει χρόνο για καμία τους. Η μόνη που τον αφορά είναι η Σαρλόττα, εκείνη που δεν μπορεί να τον αγαπήσει. Η ιστορία του παραμένει ένα συγκινητικό παράδειγμα του πόσο καταστροφικό μπορεί να αποδειχθεί το να μην ξέρουμε πώς να ξεπεράσουμε κάποιον. Τελικά, ο Βέρθερος, ανίκανος να προχωρήσει, αποφασίζει να αυτοκτονήσει. Το μυθιστόρημα μάγεψε το κοινό της εποχής του, που το επαίνεσε για τη βαθιά και αγνή του κατανόηση του έρωτα.

--Αυτού του είδους το ανεκπλήρωτο πάθος – τόσο συχνά δοξασμένο στη λογοτεχνία και γενικότερα στην κοινωνία και τα Social Media – μπορεί να ακούγεται γενναιόδωρο και, υπό μία έννοια, ερωτικό. Στην πραγματικότητα όμως, η αφοσίωση σε μια σχέση χωρίς ανταπόκριση, κρύβει ένα μυστικό: είναι ένας έξυπνος τρόπος να διασφαλίσουμε ότι δεν θα βρεθούμε ποτέ σε μια πραγματική σχέση · ότι δεν θα χρειαστεί να αντιμετωπίσουμε τις σκληρές αλήθειες του έρωτα. Η προσκόλληση σε έναν απόντα άλλον μας επιτρέπει να φαινόμαστε εξωτερικά αφοσιωμένοι στην αγάπη ( Ω! Τί ρομαντικό!) ενώ εσωτερικά να παραμένουμε προστατευμένοι από τα παρατράγουδα και τις πιο απαιτητικές της όψεις (Δόξα το Θεό απαλλάχτηκα!). Είναι προτιμότερο να κρατάμε το φως στραμμένο στον αδιάφορο και απόντα πρώην γιατί αποφεύγουμε την πιο δύσκολη εσωτερική εργασία το πώς να τον ξεπεράσουμε .

--Ο τρόπος για να αποδεσμευτούμε δεν είναι να πείσουμε τον εαυτό μας ότι ποτέ δεν μας άρεσε πραγματικά το συγκεκριμένο πρόσωπο. Είναι να εξετάσουμε με σοβαρότητα και ακρίβεια σε τι ακριβώς βασίστηκε η έλξη που αισθανθήκαμε κάποτε – και ύστερα να κατανοήσουμε ότι τα χαρακτηριστικά που θαυμάσαμε στον πρώην, υπάρχουν και σε άλλους ανθρώπους, οι οποίοι δεν φέρουν το σύνολο των προβλημάτων που αντιμετωπίσαμε με αυτόν. Η προσεκτική διερεύνηση του χαρακτήρα του απόντα – παραδόξως αλλά απελευθερωτικά – μας δείχνει ότι θα μπορούσαμε πράγματι να πάμε «παρακάτω» και να αγαπήσουμε και κάποιον άλλον.

--Και δεν πρόκειται για άσκηση παραίτησης από αυτό που πραγματικά θέλουμε. Αυτή η απελευθερωτική κίνηση είναι να αναγνωρίσουμε ότι αυτό που επιθυμούμε πρέπει να υπάρχει και πέρα από το πρόσωπο που δε μας εκτίμησε και μας άφησε.

--Η αληθινή αγάπη δεν ταυτίζεται με τη νοσταλγία για μια απούσα μορφή. Σημαίνει να τολμάμε να εμπλακούμε με μια πραγματικά πρωτόγνωρη προοπτική: έναν άλλον άνθρωπο που είναι διαθέσιμος και που πιστεύει ότι είμαστε στην πραγματικότητα αξιαγάπητοι. Το να μάθουμε, λοιπόν, πώς να ξεπερνάμε κάποιον αποτελεί μέρος μιας βαθύτερης προετοιμασίας για το είδος του έρωτα που αξίζει πραγματικά τη λυρική και μεγαλειώδη λέξη «Ρομαντικός».
Καλή σας ανάγνωση
Με εκτίμηση
Νανά Τσούμα

Δημοσιεύτηκε στο PsychCenter Ink

Το Αγαπημένο Παλιό Πουλόβερ

"Η Παλαιά Γυναίκα Διορθώνουσα Παλιά Ρούχα"
1902
Camille Pissarro (1830-1903) 
Ο πατριάρχης του ιμπρεσιονισμού  

Το Αγαπημένο Παλιό Πουλόβερ

Δεν είναι από εκείνα που μπορείς πλέον να φορέσεις πραγματικά έξω, παρά μόνο στο σπίτι – και ίσως μόνο όταν είμαστε μόνοι μας ή έχουμε μια καλή δικαιολογία: κάνει ξαφνικά πολύ κρύο, είμαστε λίγο αδιάθετοι, μόλις επιστρέψαμε από τη δουλειά, έβρεχε, κάναμε  ένα ντους και τώρα μπορούμε να βολευτούμε υπέροχα στον καναπέ με ένα ζεστό φλυτζάνι μαλοτήρα από τα Λευκά Ορη.

Το αγαπημένο παλιό πουλόβερ κάποτε ήταν αρκετά κομψό, παίρνοντας ελαστικά το σχήμα του κορμού μας, με στενή εφαρμογή στους καρπούς. Τώρα έχει ξεχειλώσει με περίεργους τρόπους, έχει σακουλέψει, έχει μακρύνει, οι μανσέτες  φάρδυναν. Υπάρχει μια τρύπα στην αριστερή μασχάλη και ένας λεκές στον ώμο που παρά το καθάρισμα δε βγήκε –για λαδιά μοιάζει.

Όταν ήταν καινούργιο, το φορέσαμε  ένα όμορφο βράδυ σε εκείνη την υπέροχη  παράσταση στο Ιδρυμα Μείζονος Ελληνισμού. Ήταν μαζί μας τη βραδιά που μάθαμε ότι ο/η σύντροφός μας είχε παράλληλη σχέση. Ήρθε μαζί μας όταν φύγαμε από τη γειτονιά που μεγαλώσαμε  και λατρέψαμε. Στήριξε τον αυχένα μας σε μια πτήση προς τη Βενετία. 

Όλα αυτά τα πράγματα συνεχίζουν να ζουν μέσα στο πουλόβερ. Όταν χώνουμε  τη μύτη μας μέσα του και εισπνέουμε, μας γυρίζει πίσω σε εκείνες τις στιγμές. Είναι υπέροχο να το φοράμε, κουλουριασμένοι στον καναπέ, βλέποντας τηλεόραση. Μόνο οι άνθρωποι που πραγματικά αγαπάμε επιτρέπεται πλέον να μας δουν με αυτό.

Με το πουλόβερ κάνουμε πρόβα σε κάτι βασικό. Είναι ένα μεταβατικό αντικείμενο που μας βοηθά στο μονοπάτι όχι από την παιδική ηλικία προς την ενηλικίωση, αλλά προς τη συνειδητοποίηση πως τα χρόνια περάσανε και μάλιστα γρήγορα.

Το πουλόβερ λειτουργεί αντίθετα με μια σύγχρονη τάση –που είναι αρκετά εμφανής στις ζωές μας– να πάψουμε να αγαπάμε τα πράγματα καθώς χάνουν τα αρχικά τους πλεονεκτήματα και την αξία τους. Να πετάμε ό,τι πάλιωσε. Στην ανακύκλωση ή στα σκουπίδια.

Το πουλόβερ αντίθετα αντιστρέφει αυτήν την τάση και η αγάπη συσσωρεύεται αθόρυβα γύρω του. Χωρίς να το δηλώνουμε ξεκάθαρα στον εαυτό μας, ελπίζουμε ότι και εμείς θα εκτιμηθούμε όπως αυτό το πουλόβερ· ότι κάποιος θα νιώσει για εμάς με αυτόν τον τρόπο και όχι μόνο θα συγχωρέσει τα φθαρμένα σώματά μας  και τους παραμορφωμένους χαρακτήρες μας – αλλά θα φτάσει να μας αγαπά ακριβώς γι' αυτά!

Ελπίζουμε ότι η τρυφερότητα, την οποία διακρίνουμε σε σχέση με ένα φθαρμένο παλιό πουλόβερ, μπορεί να επεκτείνει την κυριαρχία της και σε εμάς. Ελπίζουμε...

Καλή σας ανάγνωση

Με εκτίμηση  Νανά Τσούμα😃

Δημοσιεύτηκε στο PsychCenter Ink

Χτυποκάρδια

  Χτυποκάρδια

-Σε συστήνουν σε κάποιον σ’ ένα συνέδριο. Δείχνει συμπαθητικός και κάνετε μια σύντομη κουβέντα για το θέμα της κεντρικής ομιλίας. Κάτι όμως στην κλίση του λαιμού του και στην προφορά του σου προκαλεί ένα χτυποκάρδι.
Ή κάθεσαι σε ένα βαγόνι και εκεί, διαγώνια απέναντί σου, είναι κάποιος που δεν μπορείς να σταματήσεις να τον κοιτάς για όλη την υπόλοιπη διαδρομή. Τραβάς τα μάτια σου από πάνω του και εκείνα αυτόματα ξαναστρέφονται σ`αυτόν. Δεν ξέρεις τίποτα συγκεκριμένο για τον άνθρωπο. Πηγαίνεις μόνο από αυτά που υπονοεί η εμφάνισή του. Παρατηρείς ότι ένα δάχτυλο του έχει γλιστρήσει μέσα στο βιβλίο που διαβάζει, ότι τα νύχια του είναι δαγκωμένα μέχρι μέσα, ότι έχει ένα λεπτό δερμάτινο λουρί γύρω από τον αριστερό καρπό του και ότι μισοκλείνει τα μάτια κοιτάζοντας ελαφρώς κοντόφθαλμα τον χάρτη πάνω από την πόρτα. Και αυτό είναι αρκετό για να σου προκαλέσει ένα χτυποκάρδι.
Μία άλλη μέρα, βγαίνοντας από το σούπερ μάρκετ, μέσα σε ένα πλήθος ανθρώπων, αντικρίζεις ένα πρόσωπο για όχι περισσότερο από οκτώ δευτερόλεπτα και όμως, κι εδώ, νιώθεις το ίδιο συντριπτικό χτυποκάρδι – και, κατόπιν, μια γλυκόπικρη λύπη για την εξαφάνισή του μέσα στο ανώνυμο πλήθος.

- Αυτά τα χτυποκάρδια ή αλλιώς ερωτικά σκιρτήματα συμβαίνουν σε μερικούς ανθρώπους συχνά και μερικές φορές σε όλους.
- Αεροδρόμια, τρένα, δρόμοι, συνέδρια-οι δυναμικές της σύγχρονης ζωής- συνεχώς μας εκθέτουν σε φευγαλέες επαφές με αγνώστους, από τους οποίους ξεχωρίζουμε λίγους, που δεν μας φαίνονται απλώς ενδιαφέροντες, αλλά καμιά φορά είναι τόσο ισχυροί, ώστε να μας φαίνονται σαν να είναι η πιθανή λύση στη ζωή μας!
----Αστείο;;
-Αυτό το φαινόμενο – ας το ονομάσουμε ερωτικό σκίρτημα – βρίσκεται στον πυρήνα της σύγχρονης κατανόησης του έρωτα. Μπορεί να μοιάζει σαν ένα μικρό περιστατικό, ουσιαστικά κωμικό και περιστασιακά σκέτη φάρσα. Μπορεί να μοιάζει σαν ένας μικρός πλανήτης στον αστερισμό της αγάπης, αλλά στην πραγματικότητα είναι ο κρυφός κεντρικός ήλιος γύρω από τον οποίο περιστρέφονται οι ρομαντικές μας αντιλήψεις.

-Το σκίρτημα αυτό αποκαλύπτει πόσο πρόθυμοι είμαστε να αφήσουμε τις λεπτομέρειες να υπονοήσουν ένα όλο. Επιτρέπουμε στο τόξο του φρυδιού κάποιου να υπονοήσει έναν χαρακτήρα. Παίρνουμε τον τρόπο που κάποιος μεταφέρει περισσότερο βάρος στο δεξί του πόδι καθώς στέκεται ακούγοντας έναν συνάδελφο ως ένδειξη πνευματώδους ανεξαρτησίας. Ή τον τρόπο που κατεβάζει το κεφάλι του ως απόδειξη ντροπαλότητας και ευαισθησίας. Από μερικά μόνο σημάδια, προεξοφλούμε χρόνια ευτυχίας, τροφοδοτούμενη από βαθιά αμοιβαία συμπάθεια. Θα καταλάβουμε πλήρως ότι αγαπά τη μητέρα του, παρόλο που δεν τα πάει καλά μαζί της• ότι είναι εργατικός, παρόλο που φαίνεται απρόσεκτος• ότι είναι πληγωμένος και όχι θυμωμένος. Κομμάτια του χαρακτήρα του που μπορεί να μπερδεύουν και να προβληματίζουν τους άλλους, εσύ όμως θα έχεις βρει επιτέλους ένα σύντροφο ψυχής.

-Η αλήθεια είναι όμως ότι το άτομο πάνω στο οποίο χτίζουμε αυτές τις σκέψεις θα είναι στην πραγματικότητα αναπόφευκτα πολύ διαφορετικό από τον τρόπο που το φανταζόμαστε. Πράγματι, μπορεί να έχει πολλές όμορφες ιδιότητες αλλά θα έχει επίσης προβλήματα, αποτυχίες, αδυναμίες και ενοχλητικά χαρακτηριστικά. Θα έχει σημαδευτεί με τον έναν ή τον άλλον τρόπο από την παιδική του ηλικία, θα έχει τσέπες "βαθιές", θα υπάρχουν πράγματα που πραγματικά θα μας ενδιαφέρουν, όμως εκείνος θα τα βρίσκει ακατανόητα ή προσβλητικά.
Αν προσπαθούσαμε να βάλουμε στην πράξη ένα σκίρτημα και να συζήσουμε με αυτό το άτομο (όπως μας παρακινούν οι φαντασιώσεις μας), θα βρίσκαμε γρήγορα ποια είναι αλήθεια.

-Για να απολαύσουμε ένα σκίρτημα, ένα χτυποκάρδι, πρέπει να καταλάβουμε ότι αυτό ήταν και τέρμα! Δεν υπάρχει συνέχεια!

-Διότι αν νομίζουμε ότι στην πραγματικότητα συναντάμε ένα άτομο που θα μας κάνει ευτυχισμένους, που θα είναι πράγματι ο ιδανικός άνθρωπος για να ζήσουμε και να γεράσουμε μαζί του, τότε – άθελά μας – καταστρέφουμε αυτήν την ιδιαίτερη ικανοποίηση που φέρνει το χτυποκάρδι. Η απόλαυση εξαρτάται από το να συνειδητοποιούμε ότι φανταζόμαστε ένα ιδανικό άτομο και όχι ότι πράγματι το βρήκαμε!

-------Κατανοητό;

-Για να ευχαριστηθούμε λοιπόν καλά ένα χτυποκάρδι, σημαίνει να καταλάβουμε ότι το υπέροχο αυτό πρόσωπο, που σχεδιάζουμε στο μυαλό μας, είναι δικό μας δημιούργημα!
Πρόκειται για μια δικιά μας δημιουργία-φαντασίωση που λέει περισσότερα για εμάς παρά για εκείνον.
Αλλά αυτό που λέει για εμάς είναι πολύ σημαντικό γιατί μας δίνει πρόσβαση στα δικά μας ιδανικά. Μπορεί να μη γνωρίζουμε πραγματικά έναν άλλο άνθρωπο που βλέπουμε αλλά κατανοούμε πραγματικά το ποιοι είμαστε εμείς και τί θέλουμε.
Κάτι είναι και αυτό...

Καλή σας ανάγνωση😊
Με εκτίμηση
Νανά Τσούμα

Δημοσιεύτηκε στο PsychCenter Ink

Ενα οφειλόμενο αφιέρωμα στον Ιωσήφ Γ. Λεκανίδη, παππού και προπάππου μας.

Ιωσήφ Γ. Λεκανίδης 

Ενα οφειλόμενο αφιέρωμα στον Ιωσήφ Γ. Λεκανίδη, κορυφαίο πρωταγωνιστή των γεγονότων στην Κρήτη στα τέλη του 19ου αιώνα και στο ξεκίνημα του 20ου, παππού και προπάππου μας.

Με εκτίμηση

Νανά Τσούμα.

====================================

Με ξεχωριστή χαρά το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών «Ελευθέριος Κ. Βενιζέλος» επανέκδωσε "Το Ημερολόγιον της Απελευθερωτικής Επαναστάσεως της Κρήτης" του Ιωσήφ Λεκανίδη, ένα πολύτιμο ιστορικό τεκμήριο για μία από τις κρισιμότερες περιόδους της νεότερης κρητικής ιστορίας από την έκρηξη της Μεταπολιτευτικής Επανάστασης μέχρι το πρώτο διάστημα της Κρητικής Πολιτείας (Σεπτέμβριος 1895 – Ιούλιος 1899).

Ο Λεκανίδης, κορυφαίος πρωταγωνιστής των γεγονότων στην Κρήτη στα τέλη του 19ου και στο ξεκίνημα του 20ού αιώνα, στενός φίλος και συνεργάτης του Ελευθερίου Βενιζέλου, καταγράφει τα γεγονότα ως αυτόπτης μάρτυρας και ως δρων συνδιαμορφωτής.

Σε ένα συναρπαστικό αφήγημα, με εξαντλητική παράθεση πληροφοριών και γλαφυρότητα, αποδίδει τη δύσκολη καθημερινότητα των αγωνιστών. Ιδεαλιστής ταγμένος ψυχή τε και σώματι στον ιερό σκοπό, την απελευθέρωση της Κρήτης και την ένωση με την Ελλάδα, ο Λεκανίδης είναι ένας μπαρουτο-καπνισμένος μαχητής των κρητικών αγώνων αλλά την ίδια στιγμή ένας λόγιος, που με συναίσθηση ευθύνης καταγράφει στις σελίδες του ημερολογίου του τα μικρά και τα μεγάλα όπως τα βιώνει.

Λόγια του Ιωσήφ Λεκανίδη

Πόνοις τὰ καλὰ κτῶνται. Οἱ δὲ λαοί, οἱ θέλοντες νὰ δοξασθῶσιν ἐνώπιον τῆς ἀνθρωπότητος καὶ νὰ κατορθώσωσι νὰ σχηματισθῇ πεποίθησις παρ’ αὐτῶν ὅτι ἔχουσιν ἀρκετὴν συναίσθησιν τῆς ἐννοίας τῆς ἐλευθερίας, ὅτι εἰσὶν ἄξιοι αὐτῆς [...] πρέπει νὰ ἀποδεικνύωσιν ὅτι αἱ θυσίαι καὶ καταστροφαὶ εἰς οὐδὲν λογίζονται ἀπέναντι τῆς ἐπιτεύξεως αὐτῆς. Ἄλλως τε δὲν εἶναι ἡ πρώτη, οὔτε ἡ δευτέρα, οὔτε ἡ δεκάτη μόνη φορά, ἤδη, καθ’ ἃς ὑποβάλλεται ἡ Κρήτη εἰς τοιαύτας ἢ καὶ διπλασίας θυσίας.

Ἐπὶ αἰῶνας ὁλοκλήρους ὑποβάλλεται εἰς τὰς θυσίας καὶ μαρτύρια, εἰς ἃ οὔτε οἱ μάρτυρες τῆς ἐκκλησίας δὲν ὑπεβλήθησαν χάριν τῆς ἐλευθερίας αὐτῆς. Ἄγετε λοιπὸν καὶ ὑμεῖς, νέοι μάρτυρες τῆς ἐλευθερίας τῆς Πατρίδος σας, ἐκεῖ ὅπου θὰ εὕρετε μυριάδας ἄλλων ἀδελφῶν σας, καὶ συγγενῶν σας καὶ ὁμογενῶν σας.

Ιωσήφ Λεκανίδης

(κατά την πολιορκία του Βάμου, 14 Μαΐου 1896)

Μαντινάδα της εποχής:

"Βροντά ο ουρανός κι αστράφτ’ η γη στο ντουφεκοβολίδι

γι’ Ένωσι γι’ θάνατο γι’ Σήφη Λεκανίδη.

Σε κάθε πάντ’ ανάγκη μας ο Λεκανίδης στέκει

και πάντα πρώτος προχωρεί αν συννεφιά κι αν βρέχει"

Βιογραφικό

Ο Ιωσήφ Λεκανίδης γεννήθηκε στον Αλίκαμπο Αποκορώνου το 1863. Παππούς του ήταν ο Ιωσήφ Μπουζής από το χωριό Ασκύφου των Σφακίων, ο οποίος απέκτησε το προσωνύμιο «Λεκανίδης» όταν εγκαταστάθηκε στον Αλίκαμπο στις αρχές του 19ου αιώνα. Ο γιος του και πατέρας του Ιωσήφ, Γεώργιος Λεκανίδης, συμμετείχε στις επαναστάσεις του 1841, του 1858 και του 1866, και υπήρξε αιχμάλωτος των Οθωμανών για πολλά χρόνια. Η μητέρα του ήταν η Αικατερίνη Ροζάκη από τον Φονέ, χωριό γειτονικό στον Αλίκαμπο.

Με την έκρηξη της Επανάστασης του 1866 η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στην Αθήνα. Ο μικρός Ιωσήφ για να στηρίξει οικονομικά την οικογένειά του εργάστηκε ως εφημεριδοπώλης, ξυλουργός και οικοδιδάσκαλος. Σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και αποφοίτησε το 1888. Βρισκόταν σε συνεχή επαφή με τους συμπατριώτες του που κατέφευγαν στον Πειραιά εξαιτίας των επαναστατικών γεγονότων της περιόδου. Επέστρεψε στην Κρήτη το 1892 και άσκησε τη δικηγορία στα Χανιά και τον Αποκόρωνα.

Το 1894 μυήθηκε στην αδελφότητα που αργότερα εξελίχθηκε στη Μεταπολιτευτική Επιτροπή, με επικεφαλής τον Σφακιανό πρωτοδίκη Μανούσο Κούνδουρο. Εξελέγη γενικός γραμματέας της Επιτροπής τον Σεπτέμβριο του 1895 και συμμετείχε ενεργά στις μάχες και τις συνελεύσεις της Μεταπολιτευτικής Επανάστασης έως τον Αύγουστο του 1896, οπότε ο σουλτάνος εκχώρησε το Νέο Πολίτευμα.

Ο Λεκανίδης συνέχισε να είναι πολιτικά ενεργός κατά το διάστημα που ακολούθησε, ενώ συμμετείχε στην επανάσταση του 1897, άλλοτε υποστηρίζοντας την πολιτική του Κούνδουρου και άλλοτε διαφοροποιούμενος από αυτήν. Διετέλεσε πληρεξούσιος Αποκορώνου στις Επαναστατικές Συνελεύσεις του 1897 και του 1898, ενώ είχε στενή σχέση με τους Κρήτες της Αθήνας, όπου είχε μεταφέρει τους γονείς του, τη σύζυγό και τα παιδιά του για λόγους ασφάλειας. Μετά την εγκατάσταση του πρίγκιπα Γεωργίου ως ύπατου αρμοστή Κρήτης, ο Λεκανίδης διορίστηκε μέλος της δεκαεξαμελούς «Επιτροπείας προς παρασκευήν Σχεδίου του Πολιτεύματος» που συγκροτήθηκε τον Δεκέμβριο του 1898, και στη συνέχεια εξελέγη πληρεξούσιος Αποκορώνου στη Συντακτική Συνέλευση των Κρητών του 1899, στην οποία υπέβαλε πλήθος προτάσεων.

Από το 1899 έως το 1902 διετέλεσε πρόεδρος του Πρωτοδικείου Σφακίων, θέση από την οποία παραιτήθηκε για να ασχοληθεί με τη δικηγορία και για να έχει τη δυνατότητα να πολιτευθεί. Το 1906 εξελέγη πληρεξούσιος Σφακίων στη Β' Συντακτική Συνέλευση, τον επόμενο χρόνο βουλευτής Σφακίων και το 1910 μέλος της «Συνελεύσεως των Ελλήνων εν Κρήτη», όπως είχε μετονομαστεί η κρητική Βουλή από το 1908.

Μετά την ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα συνέχισε την ενασχόλησή του με την πολιτική από τις τάξεις του Κόμματος Φιλελευθέρων. Εξελέγη βουλευτής Χανίων τον Μάιο του 1915, αλλά η θητεία του υπήρξε σύντομη (3 Αυγούστου-21 Οκτωβρίου 1915), καθώς μετά την παραίτηση του Ελευθερίου Βενιζέλου από την πρωθυπουργία, εξαιτίας της σύγκρουσής του με τον βασιλιά Κωνσταντίνο, προκηρύχθηκαν νέες εκλογές για τον Δεκέμβριο, από τις οποίες απείχαν οι Φιλελεύθεροι. Ο Λεκανίδης έγινε ξανά βουλευτής το καλοκαίρι του 1917, οπότε ανακλήθηκε η Βουλή του 1915, η λεγόμενη «Βουλή των Λαζάρων» (12 Ιουλίου 1917 - 10 Σεπτεμβρίου 1920). Ήταν υποψήφιος βουλευτής Χανίων στις εκλογές του 1923 και του 1926, αλλά δεν εξελέγη και στη συνέχεια αποσύρθηκε από την ενεργό πολιτική.

Διετέλεσε πρόεδρος του ιστορικού Δικηγορικού Συλλόγου Χανίων το 1924 και την περίοδο 1926-1927 και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου το 1929. Τα επόμενα χρόνια αποσύρθηκε από τον δημόσιο βίο. Απεβίωσε στα Χανιά στις 31 Αυγούστου 1950, σε ηλικία 87 ετών.

Σύζυγος του Ιωσήφ Λεκανίδη ήταν η Ελένη Φραγκίσκου Σάρδη από την Κίμωλο, με την οποία απέκτησε έντεκα παιδιά (έξι αγόρια και πέντε κορίτσια) και είναι αξιοσημείωτο ότι τα εννιά σπούδασαν στο Πανεπιστήμιο. Μεταξύ αυτών, ο γιος του Στέφανος ακολούθησε στρατιωτική σταδιοδρομία και διετέλεσε δήμαρχος Χανίων (1964-1967), ενώ η κόρη του Μαρίνα Ζινευράκη-Λεκανίδου ανέπτυξε σημαντική κοινωνική δραστηριότητα, διετέλεσε πρόεδρος της Προοδευτικής Ενώσεως Γυναικών και δημοτική σύμβουλος Χανίων.

Η παρουσίαση της επανέκδοσης "Τό Ἡμερολόγιον τῆς Ἀπελευθερωτικῆς Ἐπαναστάσεως τῆς Κρήτης" του Ιωσήφ Λεκανίδη έγινε στο Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή την Δευτέρα 19 Ιανουαρίου 2026 με χορηγία του δισεγγονού του Στεφάνου Λεκανίδη και επιστημονική επιμέλεια του Γιώργου Λιμαντζάκη, δρ τουρκολόγου-ιστορικού.

Παραβρέθηκαν εγγονοί, δισέγγονοι, συγγενείς και ομογενείς.

 

Το βρώμικο κόλπο.

 Για την αντιφατικότητα της ανθρώπινης ζωής, την αβεβαιότητα, τη δυσπιστία, τις διαψεύσεις...

Από την μοναδική Ιωάννα Καρυστιάνη

"Ψιλά Γράμματα" εκδόσεις Καστανιώτη

Ο καρπός ενός αγαπημένου προσώπου.

Σπουδή(study)   Αγνώστου

 

Ο καρπός  ενός αγαπημένου προσώπου

Τις περισσότερες φορές κοιτάς τον καρπό αφηρημένα και δεν κάνεις δεύτερη σκέψη. Όμως, σε ευνοϊκές,  ας  πούμε, συνθήκες – όταν για παράδειγμα το  δερμάτινο λουράκι του ρολογιού της πλαισιώνεται από ένα κομποσχοίνι  από Μοναστήρι της Τήνου, από τη μανσέτα του  καλοσιδερωμένου πουκαμίσου  του, από τον τρόπο που κρατάει το στυλό ή ακόμα  όταν ακουμπά τον καρπό πάνω σε ένα τραπέζι με την παλάμη προς τα πάνω – ξαφνικά σαν να ξεχνάς  πού βρίσκεσαι και να συγκεντρώνεσαι σε αυτές τις  λεπτές γραμμές της παλάμης, να παρατηρείς  και να διαπιστώνεις πόσο λεπτό είναι  το δέρμα στο εσωτερικό του αντιβραχίου και το πώς οι απαλές καμπύλες του καρπού αλλάζουν: διογκώνονται, ανοίγουν, στενεύουν και ξαναγυρίζουν προς τα μέσα. 

Οι απαιτήσεις και οι δυσκολίες μιας σχέσης , όποια κι αν είναι αυτή, σημαίνουν αναπόφευκτα ότι συχνά δεν νιώθεις ιδιαίτερα τρυφερά  ή γενναιόδωρα απέναντι σε αυτό το πρόσωπο – παρόλο που μαζί του έχεις περάσει κάποιο διάστημα της ζωής σου –μικρό ή μεγάλο δεν έχει σημασία. Κι όμως, μόνο κοιτάζοντας τον καρπό του, μπορούν να ανανεωθούν κάποια τρυφερά αισθήματα που συνειδητοποιείς ότι είχες αρχίσει, εδώ και καιρό πολύ,  να χάνεις.

Ορισμένοι λόγοι για τους οποίους τον αγαπάς μπορούν να ξαναβρεθούν μέσα από την παρατήρηση αυτού του παράξενου «μεντεσέ» ανάμεσα στα  καρπιαία οστά. Η ευχαρίστησή σου να τον κοιτάζεις συνδέεται με την ανάμνηση της ιστορίας του: πόσο μικρός πρέπει να ήταν ο καρπός του όταν ήταν μωρό, πώς κάποτε ήταν κλεισμένος  σε μάλλινα γαντάκια, πώς τραβούσε προς τα κάτω τη μανσέτα ενός μπλε πουλόβερ με τον αντίχειρά του (και τελικά άνοιξε μια μικρή τρύπα).

Επανασυνδέεσαι με τη χάρη των κινήσεων που κάνει κατά καιρούς και που κάποτε σε είχαν συγκινήσει βαθιά– κινήσεις που εξακολουθούν να έχουν τη δύναμη ακόμη να σε αγγίζουν. 

Υπάρχει ένας τρόπος που κρατά το χέρι του σηκωμένο όταν κάνει μια παύση(«βρε, κάντε λίγη ησυχία») ενώ πληκτρολογεί ένα μήνυμα, κοιτάζοντας την οθόνη και δαγκώνοντας το κάτω του χείλος. Ο νευρικός  τρόπος που οδηγεί και αλλάζει τις ταχύτητες, που φυσά μακριά τον καπνό του τσιγάρου του για να μην ενοχλεί, που σκουπίζει  ευλαβικά και προσεκτικά το καντήλι της πριν το ανάψει. Είναι μια κίνηση του καρπού που δείχνει μια αγχώδη επιθυμία να τα κάνει όλα σωστά. Η ανάγκη να ευχαριστεί τους άλλους είναι μια πλευρά αυτού του ανθρώπου  που όμως δεν φαίνεται πάντα στην ταραγμένη καθημερινή ζωή.

Σε ελκύει και ο τρόπος που κρατά το μαχαίρι όταν κόβει μια ντομάτα – με τον δείκτη τεντωμένο μακριά πάνω στη ράχη της λεπίδας και τον καρπό πιεσμένο προς τα κάτω, προς την επιφάνεια κοπής. Είναι μια παράξενη κίνηση που μόνο αυτός ο άνθρωπος φαίνεται να κάνει. Παρατηρώντας τον, μπορείς να ακολουθήσεις ένα νήμα που σε οδηγεί πίσω σε μια πιο αδέξια εποχή της παιδικής ηλικίας, όταν χρειαζόταν μεγάλη προσπάθεια για να ελέγξει τη λεπίδα παρά τις φιλότιμες οδηγίες που του έδιναν οι γονείς. Με έναν τρόπο, συνδέεσαι μέσα στον χρόνο με τον παλιότερο εαυτό του – πρόθυμο να μάθει, χωρίς να τον βαραίνουν ακόμη οι μεταγενέστερες πολυπλοκότητες της ζωής. 

Μπορεί καμιά φορά να είναι δύσκολος άνθρωπος, όμως ο καρπός του είναι σύμβολο της πιο εύθραυστης πλευράς του.

Ίσως να είναι και ο μόνος άνθρωπος στον κόσμο που θα μπορούσες να αναγνωρίσεις μόνο από τον καρπό του.

Να έχετε μια ήρεμη νύχτα, με καθαρές σκέψεις και ζεστή καρδιά.

Καλή σας ανάγνωση

Με εκτίμηση 

Νανά Τσούμα

Δημοσιεύτηκε στο PsychCenter